Ενοικιαζόμενο αυτοκίνητο σε πλοίο: τι ισχύει

Είναι παράνομο να πάρω ενοικιαζόμενο αυτοκίνητο σε πλοίο;

Ψάξαμε στα ελληνικά — gov.gr, opengov, e-nomothesia και νομικές βάσεις — και δεν βρήκαμε διάταξη που να απαγορεύει ή να ρυθμίζει τη μεταφορά ενοικιαζόμενου αυτοκινήτου χωρίς οδηγό με ακτοπλοϊκό πλοίο. Ό,τι βρήκαμε για τη διακίνηση Ε.Ι.Χ. αφορούσε Ε.Ι.Χ. με οδηγό, που είναι διαφορετικό καθεστώς και δεν σας αφορά εδώ. Το ότι δεν βρήκαμε κάτι δεν αποδεικνύει ότι δεν υπάρχει· σημαίνει όμως ότι ο περιορισμός τον οποίο θα συναντήσετε στην πράξη προέρχεται από το συμφωνητικό σας και όχι από τον Κ.Ο.Κ.

Υπάρχει μία εξαίρεση που δεν προέρχεται από το συμφωνητικό σας και αφορά τα οχήματα εναλλακτικών καυσίμων — ηλεκτρικά, υβριδικά με φόρτιση, υγραεριοκίνητα και φυσικού αερίου. Την περιγράφουμε παρακάτω.

Αν το πλοίο σας πηγαίνει στην Ιταλία ή στην Τουρκία, το ταξίδι είναι και διέλευση συνόρων. Η Autohellas Hertz, για παράδειγμα, ορίζει ότι οι μισθώσεις εκτός συνόρων επιτρέπονται μόνο με προηγούμενη γραπτή συμφωνία μαζί της. Με μια εταιρεία που έχει τέτοιον όρο χρειάζεστε δύο εγκρίσεις, όχι μία.

Πώς παίρνετε άδεια από την εταιρεία ενοικίασης και τι κοστίζει

Ζητήστε την πριν κλείσετε εισιτήρια. Οι πολιτικές που διαβάσαμε κυμαίνονται από βεβαίωση χωρίς χρέωση μέχρι πληρωμένη προσθήκη. Καμία από τις πέντε δεν αρνιόταν ρητά, καμία όμως δεν υποχρεούται να συναινέσει, οπότε αντιμετωπίστε την άρνηση ως πιθανή απάντηση.

Η άδεια μπορεί να αφορά συγκεκριμένη διαδρομή και όχι το ταξίδι σας γενικά. Η Drive Hellas προσφέρει την κάλυψη μεταφοράς με πλοίο μόνο από ονομαστικό κατάλογο υποκαταστημάτων — Θεσσαλονίκη, Αθήνα, Άκτιο, Ιωάννινα, Σαντορίνη, Χαλκιδική, Κατερίνη, Κεφαλονιά, Ρόδος, Καλαμάτα, Μήλος, Νάξος, Κέρκυρα, Θάσος, Ζάκυνθος — και για την Κεφαλονιά μόνο για τη διαδρομή προς Ιθάκη.

Για τη χρέωση, δύο δημοσιευμένα παραδείγματα, όπως ίσχυαν τον Αύγουστο του 2026 και με την επιφύλαξη ότι οι τιμές αλλάζουν: η Autohellas Hertz τιμολογούσε το Ferry Boat Cover στα 20 ευρώ την ημέρα με ανώτατο όριο 60 ευρώ ανά μίσθωση, ενώ η Drive Hellas ζητούσε 25 ευρώ ανά διαδρομή πλοίου. Δεν είναι το ίδιο προϊόν και δεν χρεώνονται με τον ίδιο τρόπο.

Στον αντίποδα, μία ελληνική εταιρεία, η Drive Plus, διαφημίζει ότι εκδίδει βεβαίωση μεταφοράς με πλοίο χωρίς πρόσθετη επιβάρυνση και ότι η ασφαλιστική της κάλυψη εκτείνεται σε όποια ζημία του αυτοκινήτου κατά τη μεταφορά με πλοίο. Αυτό γράφεται σε σελίδα υπηρεσιών και όχι στους όρους ενοικίασης, οπότε αντιμετωπίστε το ως εμπορική δήλωση της εταιρείας και ζητήστε το γραπτώς.

Κρατήστε την άδεια γραπτή. Δεν βρήκαμε πηγή ότι κάποιος ναυτιλιακός πράκτορας ή λιμενικός έλεγχος τη ζητά. Τη χρειάζεστε επειδή η κάλυψή σας εξαρτάται από αυτήν την άδεια, και μόνο ένα γραπτό τεκμήριο τη διασφαλίζει αν προκύψει διαφωνία.

Καλύπτει η ασφάλιση το αυτοκίνητο πάνω στο πλοίο;

Συχνά όχι, ακόμη και με άδεια. Η Avis Ελλάδος εξαιρεί τόσο από την κάλυψη ζημιών από σύγκρουση όσο και από την κάλυψη κλοπής τη ζημιά που συμβαίνει ενώ το αυτοκίνητο βρίσκεται πάνω στο πλοίο. Η Yours Car Rental γράφει ότι οι ζημιές κατά τη μεταφορά με πλοίο δεν καλύπτονται από καμία ασφάλιση και ότι ο πελάτης βαρύνεται με το πλήρες κόστος επισκευής. Η Drive Hellas περιλαμβάνει ρητά τη μεταφορά οχήματος με πλοίο στις εξαιρέσεις της ασφάλισής της.

Εδώ υπάρχει κάτι αντιδιαισθητικό. Το προϊόν που αγοράζετε για να καλύψετε το πλοίο μπορεί να μην καλύπτει το πλοίο. Η Drive Hellas αναφέρει ότι η Ferry Insurance ασφαλίζει το αυτοκίνητο όσο βρίσκεται στο νησί στο οποίο μεταφέρθηκε, και ότι ζημιά κατά την επιβίβαση, την αποβίβαση ή τη μεταφορά δεν καλύπτεται από καμία κάλυψη. Η Autohellas Hertz διατυπώνει το δικό της Ferry Boat Cover διαφορετικά, ως προϋπόθεση της άδειας που συνδέεται με την ευθύνη σας κατά τη μεταφορά. Πρόκειται για δύο διαφορετικά προϊόντα, όχι για μία γενική ασφάλεια πλοίου — διαβάστε αυτό που σας πουλάει η δική σας εταιρεία.

Αν το κάνετε χωρίς άδεια, το πρόβλημα δεν είναι πρόστιμο αλλά η κατάρρευση της κάλυψης. Η Xenos Car Rentals στη Ζάκυνθο το λέει ρητά: «Σε περίπτωση μεταφοράς χωρίς προηγούμενη έγκριση από την εταιρεία οι οποιεσδήποτε ασφαλιστικές καλύψεις που έχουν συμφωνηθεί μεταξύ εκμισθωτή και εταιρείας δεν παραμένουν σε ισχύ.» Η Yours ορίζει ότι οι απαλλαγές της ακυρώνονται αν παραβιάσετε τους όρους. Η Super Cover της Avis εξαιρεί τη ζημιά που προκλήθηκε ως αποτέλεσμα παράβασης των όρων. Και η Autohellas Hertz αναφέρει ότι ο μισθωτής ευθύνεται για κάθε ζημιά κατά τη μεταφορά «ανεξάρτητα από οποιαδήποτε κάλυψη και περιορισμό ευθύνης έχει γίνει αποδεκτός και πληρωθεί κατά την έναρξη της μίσθωσης». Με απλά λόγια, η μείωση απαλλαγής που πληρώσατε δεν σας σώζει.

Ένα σημείο που δεν μπορέσαμε να τεκμηριώσουμε: δεν βρήκαμε όρο εταιρείας που να λέει ρητά ότι η οδική βοήθεια παύει στο λιμάνι. Αυτό που τεκμηριώνεται είναι η κάλυψη ζημιών — η οποία δεν ταξιδεύει μαζί με το αυτοκίνητο εκτός αν το έχει συμφωνήσει η εταιρεία.

Το εισιτήριο του οχήματος: πινακίδα και κατηγορία μήκους

Το όχημα ταξιδεύει με δικό του έγγραφο μεταφοράς, χωριστό από τα εισιτήρια των επιβατών. Ο Ν.3709/2008, στο άρθρο 2, ορίζει τον εκδότη ως το πρόσωπο που εκδίδει εισιτήρια επιβατών και αποδείξεις μεταφοράς οχημάτων, και το εισιτήριο ως το έγκυρο έγγραφο που αποδεικνύει τη σύμβαση θαλάσσιας μεταφοράς.

Το εισιτήριο του οχήματος δένεται με μία πινακίδα. Η Minoan Lines αναφέρει ότι η κατηγορία και ο αριθμός κυκλοφορίας εμφανίζονται στο εισιτήριο βάσει της δήλωσης του επιβάτη, ότι το εισιτήριο ισχύει αποκλειστικά για την πινακίδα για την οποία εκδόθηκε, και ότι κάθε αλλαγή πινακίδας απαιτεί έγκαιρο, τεκμηριωμένο αίτημα μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.

Εδώ είναι η παγίδα: όταν κλείνετε το πλοίο, συνήθως δεν ξέρετε ακόμη ποιο αυτοκίνητο θα σας δοθεί. Το Ferryscanner, ένας ναυτιλιακός πράκτορας, αναφέρει ότι κατά την κράτηση επιλέγετε την ένδειξη για ενοικιαζόμενο όχημα στο πεδίο της πινακίδας και ότι δηλώνετε την πραγματική πινακίδα όταν παραλαμβάνετε τα εισιτήρια στο λιμάνι, οπότε και ενημερώνεται το εισιτήριο. Οι όροι τουλάχιστον μίας ακτοπλοϊκής όμως ζητούν τεκμηριωμένο αίτημα για την αλλαγή. Μη βασιστείτε στη διόρθωση της τελευταίας στιγμής: ζητήστε από την εταιρεία ενοικίασης την πινακίδα εκ των προτέρων.

Η τιμή του οχήματος καθορίζεται από κατηγορία μήκους, και ενίοτε ύψους, όχι ανά αυτοκίνητο. Η Ventouris Ferries, στη γραμμή Ελλάδα–Ιταλία, δημοσιεύει κατηγορίες όπως αυτοκίνητο έως 1,9 μέτρα ύψος, οχήματα από 3,01 έως 5,00 μέτρα μήκος ή άνω του 1,9 μέτρου ύψος, από 5,01 έως 7,00 και από 7,01 έως 9,00 μέτρα, σημειώνοντας ότι το ύψος μετράται μαζί με τις αποσκευές οροφής. Δεν καταφέραμε να αντλήσουμε αντίστοιχο πίνακα διαστάσεων από ακτοπλοϊκή εταιρεία εσωτερικού, οπότε μην θεωρήσετε αυτά τα όρια καθολικά. Η τιμή του οχήματος θα σας δοθεί κατά την κράτηση.

Ηλεκτρικά, υβριδικά και υγραεριοκίνητα σε ακτοπλοϊκά πλοία

Εδώ ισχύει ένας κανόνας που δεν προέρχεται από το συμφωνητικό σας. Η Blue Star Ferries ορίζει ότι οι επιβάτες που ταξιδεύουν με όχημα εναλλακτικών καυσίμων πρέπει να το δηλώνουν κατά την κράτηση ή την έκδοση των εισιτηρίων, και ότι οχήματα με βλάβη στο σύστημα τροφοδοσίας, στις δεξαμενές ή στους συσσωρευτές δεν γίνονται δεκτά προς φόρτωση, εφόσον δεν έχουν αφαιρεθεί τα προβληματικά μέρη.

Το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής έχει εκδώσει σχετικές οδηγίες προς τις ακτοπλοϊκές εταιρείες, με ημερομηνίες 14/11/2023 και 16/4/2024, οι οποίες θέτουν τους εξής όρους:

• Για αμιγώς ηλεκτρικά και υβριδικά με εξωτερική φόρτιση, το επίπεδο φόρτισης πρέπει να είναι έως 40% της συνολικής χωρητικότητας της μπαταρίας.
• Για οχήματα υγραερίου ή φυσικού αερίου, οι δεξαμενές δεν πρέπει να περιέχουν καύσιμο άνω του 50% της συνολικής τους χωρητικότητας.
• Ο οδηγός οφείλει να ενημερώνει αμέσως το πλήρωμα για οποιαδήποτε ένδειξη συναγερμού από το όχημά του.
• Όχημα εναλλακτικών καυσίμων με βλάβη στο σύστημα τροφοδοσίας δεν φορτώνεται, εφόσον δεν έχει αφαιρεθεί το προβληματικό μέρος.

Την ημέρα του ταξιδιού — και η εναλλακτική που τα αποφεύγει όλα

Οι γενικοί όροι της Blue Star Ferries και της ANEK Lines είναι πανομοιότυποι, και οι δύο εταιρείες ανήκουν στον ίδιο όμιλο, την Attica Group. Ορίζουν ότι οι επιβάτες με όχημα προσέρχονται μία ώρα πριν από την αναχώρηση, ότι οι οδηγοί υποχρεούνται να επιβιβάζουν και να αποβιβάζουν οι ίδιοι το όχημά τους, και ότι οι συνεπιβάτες βγαίνουν από το αυτοκίνητο πριν από την επιβίβαση. Το κοινό κείμενο δεν αποδεικνύει γενική πρακτική· διαβάστε τους όρους της δικής σας ακτοπλοϊκής.

Η ANEK προειδοποιεί επίσης ότι ενδέχεται να μην μπορείτε να πλησιάσετε το όχημά σας κατά τη διάρκεια του ταξιδιού, λόγω της προκαθορισμένης θέσης στάθμευσης στο γκαράζ. Βγάλτε από το αυτοκίνητο έγγραφα, φάρμακα και ό,τι έχει αξία πριν επιβιβαστείτε.

Η ευθύνη του μεταφορέα για το ίδιο το όχημα είναι περιορισμένη. Ο Κανονισμός (ΕΕ) 392/2009, ο οποίος ενσωματώνει στο δίκαιο της ΕΕ τη Σύμβαση των Αθηνών 2002, ορίζει στο Παράρτημα Ι, άρθρο 8 παρ. 2, ότι η ευθύνη για απώλεια ή ζημία οχημάτων, μαζί με τις αποσκευές που μεταφέρονται μέσα ή πάνω σε αυτά, δεν υπερβαίνει σε καμία περίπτωση τις 12.700 λογιστικές μονάδες ανά όχημα και ανά μεταφορά, ενώ η παρ. 4 του ίδιου άρθρου του Παραρτήματος Ι επιτρέπει απαλλαγή έως 330 λογιστικές μονάδες. Η λογιστική μονάδα είναι το Ειδικό Τραβηκτικό Δικαίωμα του ΔΝΤ, οπότε δεν πρόκειται για σταθερό ποσό σε ευρώ. Η Minoan Lines αναφέρει ρητά ότι η μεταφορά, εσωτερική ή διεθνής, υπόκειται στον Κανονισμό αυτόν όπως ισχύει στην Ελλάδα.

Η απλούστερη διαδρομή για τους περισσότερους ταξιδιώτες είναι να μην περάσει το αυτοκίνητο στο πλοίο: παράδοση στο λιμάνι από όπου φεύγετε και νέα ενοικίαση από τοπική εταιρεία στον επόμενο προορισμό. Δεν χρειάζεται άδεια ούτε εισιτήριο οχήματος, και κάθε ενοικίαση καλύπτεται από το δικό της συμφωνητικό. Ελέγξτε όμως πρώτα τη χρέωση παράδοσης σε άλλο σημείο: συνήθως υπάρχει, και δεν την επιτρέπουν όλες οι εταιρείες.

Η αποστολή του οχήματος ασυνόδευτου δεν είναι λύση εδώ. Δεν επιτρέπουν όλες οι ακτοπλοϊκές την είσοδο οχήματος χωρίς συνοδό επιβάτη, ενώ απαιτούνται στοιχεία ταυτότητας αποστολέα και παραλήπτη και παράδοση των κλειδιών στο πλήρωμα. Το να δώσετε τα κλειδιά ενοικιαζόμενου αυτοκινήτου σε τρίτο που δεν είναι στο συμφωνητικό είναι κατά πάσα πιθανότητα παράβαση της σύμβασης, ανεξάρτητα από το τι επιτρέπει το πλοίο.

Τι μπορεί να αλλάξει

Οι όροι των εταιρειών ενοικίασης, τα τιμολόγια των ακτοπλοϊκών και οι οδηγίες για τα οχήματα εναλλακτικών καυσίμων αλλάζουν, οι τελευταίες με εγκυκλίους. Οι τιμές και οι κατάλογοι υποκαταστημάτων που αναφέρονται εδώ ίσχυαν όταν διαβάστηκαν και μπορεί να έχουν ήδη αλλάξει.

Ζητήστε από την εταιρεία ενοικίασης γραπτή απάντηση για το δικό σας ταξίδι.